حاڵه‌ته‌كانى پيته‌ عه‌ره‌بيه‌كان جگه‌ له‌ پيتى(الف)بريتين له‌

پيتى متحرك له‌ مه‌خره‌جەكه‌يه‌وه‌ ده‌رده‌چێت به‌

بە ‌ڕاست ده‌ربڕينى پيته‌كان وماف پێدانيان و زانينى شوێنى وه‌ستان و ده‌ستپێكردن له‌ خوێندنه‌وه‌ى قورئاندا ده‌ڵێن

هه‌ڵه‌ى ئاشكرا(اللحن الجلى)ڕووده‌دات له‌

شێوازه‌ دروسته‌كان له‌ خوێندنه‌وه‌ى(استعاذة)و(بسملة)و سه‌ره‌تاى سوڕه‌ت بريتيه‌ له‌

له‌سه‌رده‌مى عثمانى كوڕى عه‌ففاندا...................ئه‌نجام درا

ده‌نگێكه‌ پشت ده‌به‌ستێت به‌ بڕگه‌يه‌كى(مخرج)محقق يان مقدر

پيتى................به‌شێكى له‌ زمانه‌و به‌شه‌كه‌ى ترى له‌ لووته‌

مه‌خرەجى پيته‌كانى مه‌د بريتيه‌ له‌

ناوه‌ڕاستى زمان به‌رز ده‌بێته‌وه‌ له‌كاتى ده‌ربڕينى پيتى.............. دا

نزيكترين به‌شى گه‌روو (ادنى الحلق) شوێنى ده‌رچوونى پيته‌كانى

شوێنى ده‌رچونيان بريتيه‌ له‌ ناوه‌ڕاستى زمان له‌گه‌ڵ مه‌ڵاشووى به‌رامبه‌رى

طرف اللسان - پێشه‌وه‌ى زمان له‌گه‌ڵ سەری دوودانى سه‌ره‌وه ‌(الثنایا العلیا) شوێنى ده‌رچونى پيته‌كانى ...... ە-

له‌كا‌م له‌م پيته‌ هاومه‌خڕه‌جانه‌دا(ت , د , ط)له‌ كاتى ده‌ربڕينيدا قوڕگ تەسک ده‌بێته‌وه‌

كۆتايى لێواره‌كانى پێشه‌وه‌ى زمان مه‌خڕه‌جى پيتى........... ە

پيته‌كانى(ض,ظ)جياوازن له‌

لە كام له‌مانەی خواره‌وه‌دا پيتى(ياء) مه‌خڕه‌جه‌كه‌ى(مقدر)ە

ئه‌وپه‌رى زمان(اقصى اللسان)له‌گه‌ڵ مه‌ڵاشووى نه‌رم مه‌خرجى پيتى........ ە

پيته‌ هاومه‌خڕه‌جه‌كان له‌يه‌كتر جياوازن به‌هۆى............ەكانيان

 كام له‌م پيتانه‌ سيفه‌تى(جهر)ى هه‌يه‌

به‌كرانه‌وه‌ى مه‌خڕه‌ج و تێپه‌ربوونى ته‌واوى ده‌نگ ده‌وترێت

سيفه‌تى............به‌هۆى ئاراسته‌ى ده‌نگه‌وه‌ ديارى ده‌كرێت

پيته‌كانى سيفه‌تى لين سيفه‌تى.......... شيان هه‌يه‌

إستطالة سيفه‌تى كام له‌م پيتانه‌يه‌

له‌كاتى وصلى(إِن يَسۡرِقۡ فَقَدۡ)جۆرى قه‌لقه‌له‌كان به‌م شێوەیەیە

پيته‌كانى(قطب جد)سيفه‌تى................يان هه‌يه‌

زه‌مه‌نى ده‌ربڕينى پيته‌ ساكنه‌كانى ووشه‌ى(أَسۡمِعۡ)به‌م جۆره‌يه‌

بريتيه‌ له‌ له‌رينه‌وه‌يه‌كى شاراوه‌ى پێشه‌وه‌ى زمان به‌هۆى ته‌سكى ڕێڕه‌وه‌كه‌يه‌وه‌

پيته(مطبق)ەكان ئه‌مانه‌ن

له‌(يَعۡلَمُ مَا بَيۡنَ أَيۡدِيهِمۡ)دا چه‌ند پيتى سيفه‌تى لين (نه‌رم و ئاسان) هه‌يه

سيفه‌تى(شدة و همس)هه‌يه‌ له‌ پيته‌كانى

پيتى يه‌كه‌مى كام له‌م ووشانه‌ پله‌ى ته‌فــخيمى زياتره‌

كام له‌م پيتانه‌(مستفل)و(منفتح)ن

پیتى(ق)لەکام لەم ووشانەدا لە پلەى سێيه‌مى تەفــخیمدایە بەپێى مەزهەبى دووەم ابن الجزرى

پيتى(را)قه‌ڵه‌و ده‌بێت له‌(كُلُّ فِرۡقٖ كَٱلطَّوۡدِ)له‌كاتى

پيته‌كانى...........هاوبه‌شن له‌ هه‌ردوو سيفه‌تى(إنحراف و بينية)دا

پیتی(ش)لە ووشەى(يَشۡفَعُونَ)دا سیفەتى................ هەیە

له‌ چ کاتێکدا غوننە لەگەڵ پیتى(م)هەیە

پیتی(را)به‌ قه‌ڵه‌وى(مفخم)ده‌خوێندرێته‌وه‌ له‌ووشەى

لەکام لەمانەدا إدغامى متقاربین ڕوویداوە

حوكمى پيتى(لام)له‌ ووشه‌ى(تَصۡلَىٰ)دا

 إدغامى(متجانسين)ى ناقص هه‌يه‌ له‌ وصلدا لە

إدغامى(بلا غنة‌)ى نونى ساكن و تنوين روو ده‌دات له‌گه‌ڵ پيته‌كانى

لە(حُبّٗا لِّلَّهِۗ)دا چ حاڵه‌تێكى ته‌جويدى هه‌يه

له‌ وصلى كام له‌مانه‌دا إدغامى(ناقص)هه‌يه‌

ئه‌گه‌ر(ن)ى ساكن له‌ ناوه‌ڕاستى ووشه‌يه‌كدا بگات به‌ پيته‌كانى(و-ى)ئه‌وا حوكمه‌كه‌ى..........ە

حوكمه‌كانى(م)ى ساكن بريتين له‌

له‌كاتى إدغامى(ناقص بغنة)دا پيتى(ن)

له‌نێوانى(أَيَّامٗا مَّعۡدُودَٰتٖ)دا..............هه‌يه‌

نونى ساكن و تنوين حوكمى(إقلاب)وه‌رده‌گرێت كاتێك ده‌گات به‌ پيتى

له‌كام له‌م ووشانه‌دا(تنوين)حوكمى إظهاره‌

مينگه‌ى قه‌ڵه‌و(غنةمفخمة)هه‌يه‌ له‌ ووشه‌ى

بريتيه‌ له‌ ده‌ربڕينى(ن)ساكن و(تنوين)به‌ شێواز و سيفه‌تێك له‌ نێوان(إظهار و إدغام)

میمى ساكن له‌وصلى كام له‌مانه‌دا(إخفاء)ده‌بێت

لە(وَمِنۡهُم مَّن)دا حوکمى(م)ى ساکن بریتیە لە

زەمەنى غوننە لە پلەى(اکمل)دایە لە ووشەى

کام لەم(لام)ە ساکینانە لامى قەمەریە

له‌ دوو پیتی هاوشێوە(حرفین متماثلین)دا ئەگەر هاتوو پیتى یەکەمیان مەدى بوو ئەوا

له‌(رِجَالٗا نُّوحِيٓ)دا چ جۆرە إدغامێک هەیە

له‌ وصلى کام لەمانەدا(إدغامى متقاربین)روو ئه‌دات

مەدى.............پێویستى بەهۆکار(سبب)نیە بۆ دروست بوونى

 .....همزة و سكون  دەبنە هۆكار بۆ دروست بوونى مەددى

مەددى(بدل)لە ئەنجامى بەدواى یەکدا هاتنى دوو هەمزە دروست دەبێت بە مەرجێک

مه‌ددى(صلة کبرى)ئەو مەددەیە کە(ە)ى ضمیرى متحرک بکەوێتە نێوان ..............کاتێک پیتى دووەم(ء)بێت

ئەو مەددانەى پەیوەست نین بە(وقف و وصل)ەوە بریتین لە

پیتەکانى(سنقص لكم)لە پیتە پچراوەکان(حروف مقطعة) درێژ دەکرێتەوە به ئەندازەى

ئەگەر ووشەیەک بە پیتێکى مەددى کۆتایی هاتبێت ئەوا لەسەرى دەوەستین بە مەددى‌

مەددى لازمى حرفى(مثقل و مخفف)هەیە لە

مەددى جائز منفصل هەیە لە

لە ووشەى(مُضَآرّٖ)دا مەددى ...........هەیە

لەم بژاردانەدا مەددى(صلة)دیارى بکە

 هـائى کام لەم ووشانە(هـ)ى سکتە

مەددى.............زانایان کۆدەنگ نین  لەسەر مەدد کردنى و لەسەر ئەندازەکەشى

لە ووشەى(مُسۡتَهۡزِءُونَ)دا مه‌ددى ........... کۆبۆتەوە لە وقفدا

دەتوانین لەسەر ووشەى(عُلَمَٰٓؤُاْ)بوەستین بە.............حرکة

نمونه‌ى دروست له‌ حاڵه‌تى(وقف)دا بۆ كۆبوونه‌وه‌ى دوو پيتى ساكنى ڕێپێدراو كه‌ يه‌كه‌ميان مه‌ددى بێت

له‌ وصلى(بِغُلَٰمٍ ٱسۡمُهُۥ)دا بۆ رزگاربوون له‌(التقاء ساكنين) نونى ته‌نوين چى وه‌رده‌گرێـت

له‌(ڕيوايه‌تى حفص)دا تسهيل واجبه‌ له‌ ووشه‌ى

له‌ ووشه‌ى(مَجۡرٜىٰهَا)إماله‌ ڕوو ده‌دات له‌

له‌ ووشه‌ى(ذُرِّيَّتِيۖ)نه‌بر ده‌كرێت له‌سه‌ر پيتى

اشمام و ڕه‌وم واجبه‌ له‌سه‌ر پيتى............له‌ ووشه‌ى(لَا تَأۡمَ۬نَّا)

لە کام لەم ووشه‌ دياريكراوانه‌دا نه‌بر ده‌كرێت لەحاڵەتى (وصل)دا

پيتى(ص)ده‌بێت ته‌نها به‌پيتى(س)بخوێندرێته‌وه‌ له‌ ووشه‌ى

هێماى(صلى)واته‌

پيتى(ض)له‌ كام له‌م ووشانه‌دا به‌(فتحة)و(ضمة)ده‌خوێندرێته‌وه‌

كام له‌م سه‌كتانه‌ جائزه

له‌وقفى(تام)دا په‌يوه‌ندى..............له‌گه‌ڵ دواى خۆى

له‌سه‌ر ووشه‌ى يه‌كه‌مى(يُحۡـِۧيَ ٱلۡمَوۡتَىٰ)ده‌وه‌ستين به‌

له‌ ووشه‌ى(فمال)دا ده‌توانين له‌سه‌ر بڕگه‌ى يه‌كه‌م و دووه‌ميش بوه‌ستين لە

له(ثُمَّ ٱقۡضُوٓاْ)دا ئه‌گه‌ر له ووشه‌ى دووه‌مەوە ابتدا بكه‌ين ئه‌وا ده‌ڵێين

ده‌توانين به‌(إشمام)بوه‌ستين له‌سه‌ر ووشه‌ى‌

يه‌كێك له‌م ووشانه‌(إشمام)و(ڕه‌وم)ى تێدا نا‌كرێت له‌ وقفدا

ڕه‌وم واتا

له‌سه‌ر ووشه‌ى(لَّٰكِنَّا۠)ده‌وه‌ستين به‌

له‌سه‌ر ووشه‌ى(طَرَفَيِ)له‌(طَرَفَيِ ٱلنَّهَارِ)دا ده‌توانين بوه‌ستين به‌

هەمزەى وصل(ٱ)كاتێك ده‌چێته‌سه‌ر(فعل)لە دەست پێ کردندا ..........وه‌رده‌گرێت

له‌كاتى ده‌ست پێ كردن له‌ ووشه‌ى دووه‌مى(ٱلَّذِي ٱؤۡتُمِنَ)ده‌ڵێين

 إبدال و تسهيل هه‌يه‌ له‌ ‌خوێندنه‌وه‌ى‌

له‌ كام له‌م فعلانه‌دا همزه‌ى قطع چۆته‌سه‌ر همزه‌ى وصل

 الف ى كۆتايى له‌ وصلدا ناخوێندرێته‌وه‌ به‌ڵام له‌ وقفدا ده‌خوێندرێته‌وه له‌ ووشه‌ى